|
|
|
Hoeselt Vrugger | Contact | Zoeken |
- Ach zo zat dat
- èn 't plat gëzaat
- Kiekjes gekeken
- In 't landschap
- In steen, hout en goud
- Uit de volksmond
- Voorvaderen
- Te hooi en te gras
- Links
- Zoeken
- Volledig archief
Hoeselt Vrugger
Atlas der Buurtwegen van Sint Huibrechts Hern - De tumuli van Hern
Snellings Piet
In de reeks "Atlas der Buurtwegen ...." stellen we u het vierde deel voor en slaan we het boekdeel van Sint-Huibrechts-Hern open.
De verhalen van de 5 Hoeseltse deelgemeenten, in 1840 nog zelfstandige gemeenten, worden samen met de kaartfragmenten op deze website gepubliceerd.
De eerste aflevering ging over Romershoven en die kan je hier nalezen.
De tweede aflevering ging over Schalkhoven en die kan je hier vinden.
De derde aflevering handelt over Werm en die kan je hier lezen.
De volgende en laatste in de reeks zal Hoeselt (Centrum) zelf zijn.
Situering.
Op PD3:
aan weerszijden van de Chemin n°6 "Chemin de Vliermael à Werm via le tommebosch" lagen tot in het begin van de 20ste eeuw drie tumuli of Romeinse grafheuvels.
Vandaag zie je dit zo!
______________
In 1897 en 1898 werden in Sint-Huibrechts-Hern drie Gallo-Romeinse grafheuvels opgegraven. Deze tumuli waren respectievelijk 19, 16 en 16 m hoog en hadden een doorsnede van 40, 30 en 30 m.
Zij lagen ten noorden en ten zuiden van de Tommenstraat, in het zogenaamde ‘Tombosch’ langs de Romeinse weg Tongeren-Hoeselt (en verder).
Vlakbij liggen de resten van een Romeinse villa.
Veel Romeinse grafheuvels zijn verdwenen ten voordele van de economische vooruitgang.
De eerste twee tumuli werden genivelleerd om er weiland van te maken. Dit gebeurde ondanks het protest van het Limburgs Genootschap, het provinciaal Comité voor Monumenten, de Koninklijke Commissie voor Monumenten en sites en de minister van Kunst en Wetenschap.
Er bestond in die tijd geen wettelijke bescherming voor dit soort sites.
De observatietumulus, de hoogste van de drie, werd afgegraven in de jaren ’50 van vorige eeuw om veldstenen (brikken) van te bakken.
De verdwenen tumuli leven wel voort in de vorm van plaatsnamen zoals de ‘Tommenstraat’, ‘Tommendriesch’ en ‘Tombosch’.
De opgravingen werden uitgevoerd onder de leiding van de Tongerse amateur-archeoloog, Frans Huybrigts (°1845 en +1925).
Hij was hoofdopzichter van Bruggen en Wegen en in die hoedanigheid erg geïnteresseerd in archeologie.
Bij het Koninlijk Geschied- en oudheidkundige Genootschap van Tongeren was hij jarenlang achtereenvolgens penningmeester en secretaris.
Hij verdiepte zich in de studie van de Romeinse grafheuvels in de wijde omtrek rond Tongeren.
Uit zijn onderzoek bleek dat de hoogste tumulus een observatiefunctie had.
Op de top (19m) had men een uitgestrekt zicht op het landschap, richting Neerrepen.
Opgravingsschema van de studie van de 3 Hernse tumuli
Zij lagen ten noorden en ten zuiden van de Tommenstraat, in het zogenaamde ‘Tombosch’ langs de Romeinse weg Tongeren-Hoeselt (en verder).
Vlakbij liggen de resten van een Romeinse villa.
Veel Romeinse grafheuvels zijn verdwenen ten voordele van de economische vooruitgang.
De eerste twee tumuli werden genivelleerd om er weiland van te maken. Dit gebeurde ondanks het protest van het Limburgs Genootschap, het provinciaal Comité voor Monumenten, de Koninklijke Commissie voor Monumenten en sites en de minister van Kunst en Wetenschap.
Er bestond in die tijd geen wettelijke bescherming voor dit soort sites.
De observatietumulus, de hoogste van de drie, werd afgegraven in de jaren ’50 van vorige eeuw om veldstenen (brikken) van te bakken.
De verdwenen tumuli leven wel voort in de vorm van plaatsnamen zoals de ‘Tommenstraat’, ‘Tommendriesch’ en ‘Tombosch’.
__________
Hij was hoofdopzichter van Bruggen en Wegen en in die hoedanigheid erg geïnteresseerd in archeologie.
Bij het Koninlijk Geschied- en oudheidkundige Genootschap van Tongeren was hij jarenlang achtereenvolgens penningmeester en secretaris.
Hij verdiepte zich in de studie van de Romeinse grafheuvels in de wijde omtrek rond Tongeren.
Uit zijn onderzoek bleek dat de hoogste tumulus een observatiefunctie had.
Op de top (19m) had men een uitgestrekt zicht op het landschap, richting Neerrepen.
Opgravingsschema van de studie van de 3 Hernse tumuli
In tumulus A stootte men op een grafkuil met rijk grafmeubilair, bestaande uit aardewerk, bronzen kandelaars, messen en een aantal kleinere voorwerpen.
Vooral de aanwezigheid van schildersmateriaal was merkwaardig: een aantal bronzen doosjes gevuld met pigment in 12 variëteiten, ca. 150 onregelmatige kleursteentjes, verfpotjes en ijzeren kokertjes met houten penselen.
In tumulus B vonden de onderzoekers een vierkante houten grafkamer.
Hier vond men naast brandresten van de overledene, een grote hoeveelheid van glas- en aardewerk, bronzen vaatwerk enz.
Deze uitzonderlijk rijke vondsten werden ondergebracht in het privé-museum van Dhr. Huybrigts, in de huidige stationsstraat te Tongeren.
De vondst werd in de archeologische middens als bijzonder spectaculair ervaren en in 1901 werden de vondsten tijdens een archeologisch congres uitvoerig besproken en bestudeerd.
Jammer genoeg werd in 1914, tijdens de inval van de Duitsers, het huis van Frans Huybrigts vernield, alles werd stuk geslagen en in brand gestoken.
Slechts enkele bronzen stukken, waaronder een prachtige olielamp en een vouwstoel overleefden de verwoesting en werden opgenomen in de collectie van het Gallo-Romeins Museum van Tongeren.
Een gedrukte brochure met de verhalen van alle 18 deelgemeenten van Bilzen-Hoeselt is bij ons te verkrijgen voor 10¤ (stuur een mailtje naar info@hoeseltvrugger.be)
Vooral de aanwezigheid van schildersmateriaal was merkwaardig: een aantal bronzen doosjes gevuld met pigment in 12 variëteiten, ca. 150 onregelmatige kleursteentjes, verfpotjes en ijzeren kokertjes met houten penselen.
In tumulus B vonden de onderzoekers een vierkante houten grafkamer.
Hier vond men naast brandresten van de overledene, een grote hoeveelheid van glas- en aardewerk, bronzen vaatwerk enz.
Deze uitzonderlijk rijke vondsten werden ondergebracht in het privé-museum van Dhr. Huybrigts, in de huidige stationsstraat te Tongeren.
De vondst werd in de archeologische middens als bijzonder spectaculair ervaren en in 1901 werden de vondsten tijdens een archeologisch congres uitvoerig besproken en bestudeerd.
Jammer genoeg werd in 1914, tijdens de inval van de Duitsers, het huis van Frans Huybrigts vernield, alles werd stuk geslagen en in brand gestoken.
Slechts enkele bronzen stukken, waaronder een prachtige olielamp en een vouwstoel overleefden de verwoesting en werden opgenomen in de collectie van het Gallo-Romeins Museum van Tongeren.
Een gedrukte brochure met de verhalen van alle 18 deelgemeenten van Bilzen-Hoeselt is bij ons te verkrijgen voor 10¤ (stuur een mailtje naar info@hoeseltvrugger.be)
Heeft u aanvullende informatie, vragen of opmerkingen?
Mail gerust naar reacties@hoeseltvrugger.be